Firibgarliklar moliyaviy manfaatga asoslangan bo‘lib, ko‘pincha foydalanuvchining shaxsiy ma’lumotlarini qo‘lga kiritishga intiladi. Onlayn xaridlar, sayohat sug‘urtasi, scareware, qarzni kechirish va boshqalar bilan bog‘liq firibgarliklar internetdagi barcha faoliyatimizni nishonga oladi. Ma’lumotlaringizning bir qismi sizib chiqqanda, yovuz niyatli shaxslar kelajakda siz uchun yanada ishonarliroq nishonli firibgarliklar yaratishi osonlashadi.
Nishonli reklamalar internetning hamma joyida paydo bo‘ladi, ammo ba’zi takliflar haddan tashqari yaxshi bo‘lib, ishonib bo‘lmaydi. Soxta reklamalar sizni zararli veb-saytlarga yo‘naltirishi yoki hech qachon olmaydigan tovarlaringiz uchun to‘lov qildirishi mumkin (shu bilan birga karta ma’lumotlaringizni ham qo‘ldan chiqarasiz). Onlayn xarid qilayotganda URL manzillar siz xarid qilayotgan kompaniyaga mos kelishini tekshiring, ayniqsa to‘lov sahifasida. Hatto yirik kompaniyalar ham buzib kirilishi mumkin — formjacking kiberjinoyatchilarga haqiqiy chakana sotuvchilarning veb-sayt trafigini o‘g‘irlab, uni firibgarlik sahifalariga yo‘naltirish imkonini beradi.
Tovar va xizmatlar uchun ortiqcha to‘lov pulingizni o‘g‘irlashning keng tarqalgan usuli hisoblanadi. Firibgar kelishilgan miqdordan ko‘proq pul yuboradi, so‘ng yuborgan pulining bir qismini qaytarib o‘tkazishingizni so‘raydi. Hiyla shundaki, siz o‘z hisobingizdan ularga pulni qaytarganingizdan keyin ularning cheki yoki o‘tkazmasi rad etiladi. Agar sizdan ortiqcha to‘lovni qaytarish so‘ralsa, bu haqda xabar berib, yordam so‘rash vaqti kelgan bo‘lishi mumkin. 💰
⭐Foydali maslahat: Firibgarliklar turli shakllarda bo‘lishi mumkin , ammo agar kompaniya yoki shaxs xizmat ko‘rsatilishidan oldin to‘lov talab qilsa YOKI e’lon qilingan imtiyozni olishdan oldin to‘lov qilishingizni so‘rasa (masalan, qarzlarni birlashtirish krediti uchun ariza to‘lovi), bu firibgarlik bo‘lish ehtimoli yuqori.
Firibgarlar qo‘llaydigan eng asosiy usullardan biri — shoshilinchlik tuyg‘usi. 0% foizli kreditlar va qarzni kechirish haqidagi elektron xatlar va varaqalarda “Limited Time Only” kabi iboralar ko‘p uchraydi, ular sizning imkoniyatni qo‘ldan boy berish qo‘rquvingizdan foydalanadi. Shov-shuvga berilmang. Agar taklif sizni chindan qiziqtirsa, javob berishdan oldin kompaniya haqida ma’lumot to‘plash va ko‘plab onlayn sharhlarni o‘qish uchun vaqt ajrating. Kompaniya bilan bog‘lanayotganda, asl aloqa ma’lumoti soxta bo‘lib chiqishi ehtimoliga qarshi kompaniya veb-saytidagi ishonchli aloqa ma’lumotidan foydalaning.
Soliq undirish uchun hukumat nomidan ish ko‘rish kabi yanada tajovuzkor firibgarliklar sizni pul yoki ma’lumot yuborishga qo‘rqitishga harakat qiladi… aks holda esa oqibatlari bo‘ladi. Shuni unutmangki, IRS kabi tashkilotlar odatda avval rasmiy xat yubormasdan siz bilan bog‘lanmaydi va sizni qo‘rqitishni maqsad qilmaydi. Agar qarzni majburan undirish yoki yozishmalar shubhali tuyulsa, go‘yoki tegishli tashkilot bilan boshqa aloqa vositasi orqali bevosita bog‘laning.
Har kuni yangi firibgarliklar paydo bo‘ladi, shuning uchun hushyor bo‘ling. Manba tasdiqlanmagan va ishonchli bo‘lmasa, internetda shaxsiy ma’lumotlarni oshkor qilmang. Shubha tug‘ilganda, har qanday shubhali holat haqida xavfsizlik jamoasiga xabar berishdan tortinmang. Firibgarliklar haqida xabar berish nimalarga e’tibor berish kerakligini aniqlashga yordam beradi va bir-birimizni himoya qilishimizga ko‘maklashadi. 🤝 Xavfsiz bo‘ling!