Czym jest socjotechnika
Socjotechnika jest dokładnie tym, na co wskazuje jej nazwa – wykorzystaniem umiejętności społecznych do wpływania na ludzkie zachowania. Cyberprzestępcy to wykorzystują, wiedząc, że ludzie często dobrowolnie ujawniają poufne informacje lub klikają linki, gdy są zaciekawieni albo zaskoczeni. Żerują na naszych emocjach oraz skłonności do zaufania i wiary w to, co słyszymy. W powyższym przykładzie oszust próbował wykorzystać więź emocjonalną z przyjacielem oraz większą skłonność do szybkiej reakcji na taką wiadomość.Taktyki stosowane przez cyberprzestępców
To nie jest nowość. Od zarania dziejów przestępczości ludzie uczyli się wykorzystywać zaufanie innych, aby osiągnąć swój cel. Taktyki zmieniają się jednak wraz z duchem czasu. Obecnie do nakłaniania ludzi do klikania linków lub pobierania załączników w wiadomościach e-mail wykorzystuje się takie tematy jak pandemia, zamieszki i starty rakiet kosmicznych. W miarę jak ponownie otwieramy nasze społeczeństwa, przestępcy wykorzystują ten temat coraz intensywniej. Najnowsze statystyki pokazują, że zdecydowana większość cyberataków opiera się na jakiejś formie socjotechniki. Oszuści docierają do ofiar telefonicznie, w biurze lub w internecie. Najczęściej stosowane przez przestępców taktyki to:- Pretexting, w którym przestępca używa pretekstu lub kłamstwa, aby zwrócić naszą uwagę; Phishing, w którym otrzymujemy wiadomość e-mail rzekomo pochodzącą od zaufanej instytucji, z prośbą o podanie poufnych informacji; Vishing, czyli to samo co phishing, ale przeprowadzane przez telefon; Quid Pro Quo, w którym obiecuje się nam korzyść w zamian za informacje, na przykład gdy dzwoni do nas rzekomy technik IT i oświadcza, że naprawi nasz komputer, ale potrzebuje do tego naszego hasła; Włamania na konta e-mail i inne konta, czyli dokładnie sytuacja opisana powyżej – cyberprzestępca loguje się na konto przyjaciela na Facebooku i zwabia wszystkie jego kontakty w mediach społecznościowych.
Jak możemy się chronić?
Istnieją działania, które pozwalają ograniczyć potencjalne ryzyko i unikać pułapek zastawianych przez oszustów. Aby zachować bezpieczeństwo w sieci, zalecamy przestrzeganie następujących zasad:- Zwolnij i zawsze zachowuj czujność. Oszuści nie chcą, abyś zastanawiał się dwa razy, zanim zadziałasz. Dlatego wysyłane przez nich wiadomości lub wykonywane połączenia sprawiają wrażenie pilnych. Możesz spokojnie się zatrzymać, wziąć głęboki oddech i zgłosić podejrzaną aktywność do działu pomocy technicznej.
- Zachowuj podejrzliwość wobec wszelkich niechcianych wiadomości. Jeśli wiadomość e-mail wygląda, jakby pochodziła od znanej Ci firmy, odwiedź jej stronę internetową, wpisując adres w wyszukiwarce i docierając do niego za pośrednictwem sprawdzonych źródeł.
- Jeśli dzwoni do Ciebie bank lub inna organizacja, która twierdzi, że ma ważne informacje dotyczące Twojego konta, rozłącz się i zadzwoń do tej organizacji pod numer, o którym wiesz, że należy do niej.
- Nigdy nie odpowiadaj na prośby o podanie informacji finansowych ani haseł.
- Zawsze sprawdzaj linki przed kliknięciem, nawet jeśli „wyglądają oficjalnie”.
- Nigdy nie otwieraj ani nie pobieraj załącznika i nie klikaj linku, jeśli nie masz PEWNOŚCI, że jest prawidłowy.
- Nigdy nie wierz w wiadomości gratulujące wygranej lub obiecujące darmowe korzyści. Niestety nigdy tak nie jest.
- Zainstaluj dobre oprogramowanie antywirusowe na wszystkich swoich urządzeniach i dbaj o jego aktualizację. Ustaw filtry antyspamowe na wysoki poziom.
- Jeśli nie wiesz, co zrobić, skonsultuj się z zespołami IT i bezpieczeństwa!
- Szkol się, szkol się i jeszcze raz się szkol! Im więcej wiesz o socjotechnice, tym bardziej jesteś czujny i bezpieczny. Oszuści na bieżąco modyfikują swoje techniki i stają się coraz sprytniejsi, dlatego ważne jest, aby regularnie odświeżać wiedzę i mieć dostęp do najnowszych informacji.